The Reflection of the Thought of Imamate and Mahdism in the Safavid Era: An Analysis of European Travelers’ Descriptions

Document Type : Original Article

Authors

1 Assistant Professor, Department of Iranian Studies, Faculty of Humanities, Meybod University, Meybod, Iran (Corresponding Author).

2 M.A. in Islamic Iranian History, Department of Iranian Studies, Faculty of Humanities, Meybod University, Meybod, Iran

Abstract

The thought of Imamate and Mahdism is regarded as one of the fundamental pillars of Shiʿi thought and is rooted in the continuity of Shiʿism in the process of state formation. With the establishment of their rule in the early tenth century AH, the Safavids played a significant role in the expansion of Twelver Shiʿism and its associated thoughts. The Safavid kings made use of belief in the Imamate—especially Mahdism—to legitimize their rule and to enhance their political authority. Adopting a descriptive–analytical approach, this study examines the reflection of beliefs related to the Imamate and Mahdism in the travel accounts of European visitors. By analyzing these travelers’ descriptions of the legitimacy of the government, religious ceremonies, and popular beliefs, the research presents a picture of the political, social, and cultural dimensions of the Imamate and Mahdism in the Safavid period. The findings indicate that, despite scattered references to manifestations of these two concepts, it is possible to gain a meaningful understanding of the role of Imamate and Mahdism in Safavid society. General Shiʿi beliefs such as the Twelve Imams, the succession of the Imams (peace be upon them), the expectation of deliverance, the appearance of the Promised One, and the celebration of the mid-Shaʿban are among the themes addressed by Western travelers in their travelogues.
 
 
 

Keywords

References

* القرآن الكریم.
اسماعیلي، محبوبة؛ أحمدي، نزهت. (1394ش). «تحلیل گفتمان مهدویت در عصر شاه اسماعیل و شاه طهماسب صفوي (9٠7-986ق)»، پژوهش نامه تاریخ اسلام، 2(5)، صص 5 – 35.
اولياریوس، آدام. (1363ش). سفرنامه مسكو و ایران. (ترجمة: أحمد بهپور). طهران: ابتكار.
إیرانپور، ساره؛ خراساني پاریزي، إبراهیم؛ رحیمي صادق، علي. (1402ش). «بررسي جایگاه تشیع و ائمه شیعه در سفرنامه‌هاي عصر صفوي»، جغرافیا و برنامه‌ریزي منطقه‌اي، 50(13)، صص 173-157.
بهرام زاده، محمد؛ دادبخش، مسعود. (1398ش). «سفرنامه‌ها و سفرنامه نویسان دوره صفویه»، مطالعات ایران شناسي، 15(5).
جعفریان، رسول. (1379ش). صفویه در عرصه دین، فرهنگ و سیاست. قم: مركز أبحاث الحوزة والجامعة.
جعفریان، رسول. (1390ش). حیات فكري-سیاسي امامان شیعه. قم: بوستان كتاب.
جعفریان، رسول. (1391ش). نظریه اتصال دولت صفویه تا دولت حضرت مهدي#. طهران: علم.
جعفریان، رسول. (1394ش). مهدیان دروغین. طهران: علم.
جنابدي، ميرزا بيگ. (1378ش). الروضة الصفوية. (إعداد: غلام رضا طباطبائي مجد). طهران: مؤسسة موقوفات الدكتور محمود افشار.
خلیلي، نسیم. (1392ش). گفتمان نجات بخشي در ایران عصر صفوي. طهران: علمي و فرهنگي.
دانش پجوه، منوچهر. (1385ش). بررسي سفرنامه‌هاي دوره صفوي. أصفهان: فرهنگسراي هنر.
دلاواله، پترو. (1384ش). سفرنامه دلاواله. (ترجمة: شعاع الدین شعاء). طهران: علمي و فرهنگي.
رایت، دنیس. (1359ش). انگلیسیان در ایران. (ترجمة: غلام حسین صدري افشاري، ط. الثانية). طهران: اختران.
سانسون، مارتین. (1346ش). سفرنامه سانسون (وضع كشور شاهنشاهي ایران در زمان شاه سلیمان صفوي). (ترجمة: تقي تفضلي). طهران: مكتبة ابن سینا.
شاردان، جان. (1372ش). سفرنامه شوالیه شاردن. (ترجمة: إقبال یغمائي). طهران: توس.
صنیعي، فرزانه؛ قبول، احسان. (1403ش). «تصویرشناسی فرهنگ ایرانیان عصر صفوی از دیدگاه فرانسویان، موردپژوهی: رافائل دومان»، ادبیات تطبیقی، 31(16)، صص 169-151.
الطبري الآملي، محمد بن جریر. (بدون تاريخ). دلائل الإمامة. قم: سلمان آزاده.
عظیمي، كاظم. (1389ش). «درآمدی بر فرهنگ مهدویت و عناصر آن»، دین و ارتباطات، 37، صص 168-141.
عمید، حسن. (1364ش). فرهنگ عمید. طهران: امیر كبیر.
كاتف، فدت آفاناس یفیچ. (2536ش). سفرنامه فدت آفاناس یویچ كاتف. (ترجمة: محمد صادق همایون فرد). طهران: منشورات المكتبة الوطنية الإيرانية.
كاريري، جملي. (1348ش). سفرنامه كاریری. (ترجمة: عباس نخجواني وعبد العلي كارنگ). تبریز: الدائرة العامة للثقافة والفن في أذربيجان الشرقية).
كمپفر، انجلبرت. (1364ش). سفرنامه كمپفر. (ترجمة: كیكاوس جهانداري، ط. الثالثة). طهران: خوارزمي.
كنتاریني، آمبروسیو. (1349ش). سفرنامه آمبروسیو كنتارینی. (ترجمة: قدرت الله روشني). طهران: سپهر.
المجلسي، محمد باقر بن محمد تقي. (1403ھ). بحار الأنوار. بیروت: دار إحیاء التراث العربي.
مجموعة من المؤلفين. (1349ش). سفرنامه‌های ونیزیان در ایران. (ترجمة: منوچهر أمیري). طهران: خوارزمي.
مجهول. (1384ش). عالم‌آراي شاه اسماعيل. (تصحيح وتعليق: اصغر منتظرصاحب، ط.الثانية). طهران: علمي و فرهنگي.
مطهري، حمید رضا؛ نجفی نجاد، سعید. (1397ش). «مهدویت در تاریخ نگاری عصر صفویه»، فصلنامه مشرق موعود، 46(12)، صص 229-248.
مظاهری، محمد حسام. (14٠1ش). جنبش‌های اسلامی-شیعی در ایران (با تكیه بر سفرنامه‌ها). أصفهان: آرما.
منشي قزويني، بوداق. (1378ش). جواهر الاخبار. (تقديم وتصحيح وتعليق: محسن بهرام نجاد). طهران: ميراث مكتوب.
میر أحمدي، مریم. (1368ش). «اهمیت تاریخی سفرنامه های ایران (1900-1400م)»، تحقیقات تاریخی، 3، صص 532-495.
نعماني، محمد بن إبراهیم. (1434ھ). الغیبة. بیروت: مؤسسة الاعلمي للمطبوعات.
واله أصفهاني، محمد يوسف. (1372ش). خلد برين (ایران در روزگار فرمانروایی صفویان). (إعداد: ميرهاشم محدث). طهران: مؤسسة موقوفات الدكتور محمود افشار.
Islamic History and Civilization: A Contemporary Perspective
Volume 6, Issue 1
March 2026
Pages 115-141

Files

History

  • Receive Date: 10 February 2025
  • Revise Date: 12 March 2025
  • Accept Date: 15 April 2025

Share

How to cite

Statistics